وارونه

آشنایی با تاریخ سینمای ایران

آشنایی با تاریخ سینما بخش پنجم – سینمای ایران قسمت دوم

اولین فیلم صدادار (غیر صامت) تاریخ سینمای ایران دختر لر بود

در ادامه هفته پیش و آشنایی با تاریخ سینمای ایران ، که در سالهای پایانی  دهه 1900 بودیم باید بگویم که در همین ایام خوشگذرانی حضرات دربار، در 1907 ایران سه پاره شد. شمال ایران را روسیه و جنوب ایران را انگلیس به چنگ آورد. منطقه میانی هم در دستان همایونی بود.

در این اوضاع امکان راه اندازی سالن سینما بیشتر فراهم بود. آقایان تاجر باشی و روسی خان، سالنهای سینما دایر کردند و فیلم های مورد پسند خودشان را نمایش می دادند. این کار آن قدر پرمنفعت بود که در انتها به درگیری میان آن دو انجامید.طی سقوط مظفرالدین شاه تا جلوس احمد شاه، روسی خان بدون پشتوانه ماند و مجبور به مهاجرت به فرانسه شد.

اوضاع نابسامان سینما در 19012 به دست اردشیرخان سر و شکل گرفت.تا 1920 اوضاع ایران، دست کمی از سینمایش نداشت! کودتا و جنگ اجازه رشد به سینما نداد تا آنجا که اولین فیلم صامت ایرانی،  ده سال بعد یعنی 1930 به نمایش در آمد.

آبی و رابی اولین فیلم صامت بود که چیزی از آن در دسترس نیست. اما از نوشته هایی که درباره آن نوشته شده می توان حدس زد که اپیزودیک و دو تکه بوده، بخش اول مستند و دوم، داستانی. سه سال بعد، اولین فیلم صدادار با نام دختر لر روی پرده می رود. بخش هایی از این فیلم در هندوستان ساخته می شود و در حقیقت هند سهم موثری در تولید این فیلم دارد.

داستان فیلم درباره جعفر و گلنار است. اگر چه گلنار،  لر است اما با لهجه غلیظ کرمانی صحبت می کند ولی در کل، فیلم مورد استقبال تماشاگران قرار می گیرد و در بین عوام با نام جعفر و گلنار شناخته می شود.

از سال 1930 تا 1937 نه عدد فیلم ساخته شد که جنبه سرگرمی داشتند. در 1934 رضا شاه به ترکیه سفر کرد و اصلاحات – به زعم خود – را شروع کرد.

هفته بعد به سینمای هند خواهیم پرداخت که تا سالیان درازی سایه اش بر سینمای ایران سنگینی می کرد.

ممکن است به خواندن این مطالب نیز علاقه مند باشید